TÜRKİSTAN COĞRAFYASI
Bizim tarihimiz oldukça geniş bir zaman dilimini kapsıyor. Bu coğrafyanın tarihi de binlerce yılı kapsıyor. Biz ile bu coğrafyanın kaderinin kesiştiği tarihler ise miladi binli yılların ilk yüzyılına denk gelmiş. Kesintisiz bin yıldır Anadolu merkezli ve Anadolu sabiteli bu coğrafyaya hükmetmişiz.
Şimdi kullanacağım tabiri Yusuf kaplan'dan duymuştum : "pergelin sabit ayağı Anadolu diğer ayağı ile çizilen sınırlar dünyanın üçte birini" tabirini. Ne kadar da doğru! Kuzeyde Kırımı da içine alan ve karadeniz'i göl haline getiren getiren atalarımız, güneyde yemenin büyük bir kısmını ve Afrikanın kuzeyinin tamamına uzanmış, doğuda Hazar Denizi ve Basra körfezine kadar ulaşmışız.
Size tarih anlatacak değilim. Ama tarih bilmeyen, gelecek ile ilgili strateji bilmez, bilemez. Onun için hintterlandımızdaki bebek sayılacak ülkeler, kendilerine tarih ve tarihi kahraman üretmek için her türlü hileyi uygulamaya yöneliyorlar. Halbuki biz var olan şanlı mazimizi öğrenmeye bile tenezzül etmiyoruz.
Tarihini öğrenen ve tarihi ile gurur duyan milletimizin bilinçli kesiminin gönlü de tarihi kadar geniş oluyor. Bu gönül genişliği tarihinin ulaştığı coğrafi sınırları da kapsıyor. Bu sınırlar dahilindeki 72 milleti ayrı ayrı da görseniz hepsini tek millet de saysanız gönlümüz hepsini kapsıyor.
İnsanın kan bağı olan yakınlarına bakışı, diğer insanlara bakışından çoğunlukla bir tık daha fazla sahiplenici, bir-iki tık daha fazla muhabbet odaklı oluyor. Şüphesiz, bu abartıya kaçmadan, haklılık ve haksızlığı gözeterek olmalı ki, bu, bizi en sonunda insanlığımızdan geri döndürmesin.
Adına Türk dünyası dediğimiz son zamanlarda Milli Eğitim Bakanımız Yusuf Tekin'in özellikle ve devamlı kullandığı Türkistan coğrafyası ile ilgili devlet olarak yaptığımız faaliyetler hakkında bilgi vereyim dedim bugün.Türkiye'de ve Türk dünyasında yürütülen Türk dünyası çalışmaları; tarih, dil, edebiyat, kültür, eğitim ve stratejik-kurumsal iş birliği olmak üzere geniş bir alana yayılmaktadır. Başlıca kurumlar, akademik yapılar ve güncel çalışmalar şu şekilde özetlenebilir:
1. Kurumsal ve Stratejik Yapılar
• Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) & TÜRKSOY : Türk dili konuşan ülkeler arasında ekonomik, siyasi, kültürel ve eğitim alanında entegrasyonu hedefleyen TDT ve kültür - sanat faaliyetleri yürüten TÜRKSOY Geleneksel Etkinlikler (Nevruz kutlamaları, anma yıllari, Türk Dünyası Kültür Başkentleri seçimi) bu alandaki en üst düzey uluslararası çalışmaları oluşturur. 2026 yılı Türk Dünyası Kültür Başkenti Andican olarak belirlenmiştir.
• TİKA, YTB ve Yunus Emre Enstitüsü : Türkiye'nin kardeş ve akraba topluluklarla kalkınma, burs, eğitim ve kültürel bağları güçlendirme projelerini yürütürler.
• Akademik Merkezler :
• Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi (ASBÜ) Bölge Çalışmaları Enstitüsü bünyesindeki Türk Dünyası Çalışmaları Anabilim Dalı, lisansüstü programlar ve Avrasya odaklı araştırmalar yapar.
• Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi (TUDAM), ortak alfabe çalışmaları, aşıklık geleneği ve gençlik sempozyumları gibi alanlarda faaliyet gösterir.
• 1961'de kurulan Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü ve Prof. Dr. Turan Yazgan’ın öncülüğündeki Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı (TDAV), alanın köklü sivil toplum ve araştırma temellerini atmıştır.
2. Eğitim ve Ortak Hafıza Çalışmaları
• Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) Çalışmaları : Türk dünyasının ortak mirasını ve kültürel bağlarını öğrencilere aktarmak amacıyla hazırlanan "Hakan ve Bilge'nin Türk Dünyası Yolculuğu", "Türk Dünyası Kültür Atlası" ve sembolik "Turkuaz Kimlik" gibi basılı / dijital materyaller EBA ve bakanlık platformları üzerinden öğrencilerin ve öğretmenlerin erişimine sunulmaktadır.
3. Dil, Tarih ve Kültür Araştırmaları
• Ortak Alfabe ve Dil Çalışmaları : Türk dünyasının ortak iletişim ve dil birliğini sağlamaya yönelik akademik ve resmî kurultaylar, çalıştaylar düzenlenmektedir.
• Tarih ve Arkeoloji: Orta Asya’dan Anadolu’ya kadar uzanan kaya resimleri, runik alfabeler ve Oğuz boyu damgaları üzerine yapılan saha ve arşiv araştırmalarıyla ortak Türk tarih tezinin güncellenmesi hedeflenmektedir.
30 Ağustos 2026- Türk dünyası ile ilgili atlas kapsamında tasarlanan sembolik "Turkuaz Kimlik" ise öğrencilerin tamamladıkları görevleri kaydedebil...
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi
Türk Dünyası Çalışmaları Anabilim Dalı | Bölge Çalışmaları Enstitüsü
ASBÜ Bölge Çalışmaları Enstitüsü Türk Dünyası Çalışmaları (TDÇ) Anabilim Dalı: * Kurulum: Eyl 2023. * Amaç: Sosyal ve beşeri bilim...
Çocukluğumuzdan beri bizim bildiğimiz, gördüğümüz ve son yüzyıllık geçmişimizde de öğrendiğimiz bir gerçek var: Türkistan coğrafyası bizim kardeşimizdir. İyi de kardeşimize, büyük ağabey olarak ne yaptık? 150 yıldır Rus işgali altındaki coğrafyaya en azından 1992'den 2010'lara kadar devlet olarak ne yaptık, ne yapabildik? Konuya gelecek hafta devam edelim. Hem Aliyev'e de değiniriz biraz, ne dersiniz?
Mustafa KAYA
BALKAN TURUMUZ - 11 -
- BALKAN TURUMUZ - 10 -
- BALKAN TURUMUZ - 9 -
- BALKAN TURUMUZ -8-
- BALKAN TURUMUZ -7-
- BALKAN TURUMUZ -6-
- BALKAN TURUMUZ -5-
- BALKAN TURUMUZ -4-
- BALKAN TURUMUZ -3-
- BALKAN TURUMUZ -2-
- BALKAN ÜLKELERİ TURUMUZDAN İZLENİMLER
- GEÇMİŞE KIYASLA
- EVLİLİK VE KATLANMAK
- MAHALLE VE MAHALLE BASKISI
- Yaz Tatili
- BİR EKOL, BİR OKUL, BİR DAVA

