2021 yılından bu yana ülkemizde 112 numarası sadece acil sağlık değil tüm acil durumlar (yangın, güvenlik vb.) için kullanılmaktadır. Ancak halkımız nezdinde 112 hâlâ bir acil sağlık numarası olarak kabul görmektedir. Acil durumlarda, 112 Acil Sağlık Hizmetleri ve ambulanslar hayat kurtarıcı bir rol oynar. Bu hizmet, herhangi bir acil tıbbi durumda yardım taleplerini değerlendirir ve hızla müdahale eder.
İyi eğitimli sağlık profesyonelleri ve donanımlı ambulanslarla donatılmış olan 112 ekipleri, hayati tehlike arz eden durumlara müdahale etmek ve hastayı uygun bir sağlık kuruluşuna nakletmek için çalışır. Ancak, maalesef acil sağlık hizmetlerinin yanlış kullanımı veya kötüye kullanımı yaygın bir sorun haline gelmiştir.
Acil Sağlık Hizmetlerinin etkin bir şekilde çalışabilmesi için çağrı merkezi, acil sağlık hizmetleri ve hastaneler arasında koordinasyon sağlar. Çağrı merkezi, acil durumu türüne ve aciliyetine göre sınıflandırır. 112'yi arama nedenleri arasında şunlar yer alır:
Hayatı Tehdit Eden Durumlar: Kalp krizi, felç, ciddi yaralanmalar, şiddetli kanama, solunum sıkıntısı
Acil Tıbbi Durumlar: Şeker koması, epilepsi nöbeti, astım krizi gibi durumlar
Zehirlenme ve İlaç Reaksiyonları: Yanlış ilaç alımı, zehirli madde teması veya yutulması
Acil durumlarda hızlı bir şekilde 112'yi aramak en önemli adımdır. Bu nedenle, toplum olarak acil durumların farkındalığını artırmalı ve gerektiğinde 112'yi aramaktan çekinmemeliyiz.
112'yi ararken doğru bilgi ve doğru adımlar önemlidir. İşte dikkate almanız gereken noktalar:
Sakin Olun : Panik yapmadan sakin bir şekilde konuşun. İhtiyacınız olan yardımı açık ve net bir şekilde ifade edin.
Doğru numarayı arayın: 112’yi ararken sık yapılan hatalardan biri “yüzo niki”yi aramaya çalışırken özellikle yaşlı ve çocukların rakamları karıştırmasıdır. Bu yüzden sosyal ortamlarda ve eğitimlerde “yüzoniki” yerine “bir-bir-iki” olarak telaffuz edilmesi önerilmektedir.
Adres Bilgisi Verin : En önemli bilgilerden biri, olayın gerçekleştiği adrestir. Böylece yardım ekipleri doğru yere yönlendirilebilir.
Durumu Açıklayın: Olayın türü ve aciliyeti hakkında net bir şekilde bilgi verin. Örneğin, bir trafik kazası mı oldu, bir kişi bayıldı mı, solunum sıkıntısı mı yaşıyor gibi bilgileri paylaşın.
Operatör size gereken yönlendirmeleri yapacak ve hızlı bir şekilde yardım ekiplerini harekete geçirecektir.
İlk yardım bilgisi edinin
Herkesin temel ilk yardım bilgisine sahip olması önemlidir. İlk yardım eğitimleri; temel yaşam desteği (CPR), kanama kontrolü, yaralıların sabitlenmesi gibi becerileri öğretir. Bu bilgiler, acil durumlarda hayat kurtarmanıza yardımcı olur ve 112 Acil Sağlık Hizmetleri ekibinin gelene kadar geçen sürede müdahalede bulunmanızı sağlar.
Ambulansın Doğru Kullanımı
Ambulanslar, hayati tehlike taşıyan durumları müdahale etmek ve hastayı uygun bir sağlık kuruluşuna ulaştırmak için kullanılır. Ancak, bazen ambulanslar acil olmayan durumlar için gereksiz yere çağrılabilir veya meşgul edilebilir. Ambulansların doğru kullanılması için şu noktalara dikkat etmek önemlidir:
• Sadece acil tıbbi durumlar için ambulans çağırın. Diğer durumlarda, 112 operatörü size yardımcı olacak ve doğru yönlendirmeyi yapacaktır.
• Özellikle telefonun çalışıp çalışmadığını kontrol etmek, dertleşmek, adres sormak gibi acil olmayan gereksiz durumlar için aramayın. 112’yi bu ve benzeri şekilde gereksiz yere arayıp meşgul edenlerin Kabahatler Kanunu 42/A maddesine göre para cezası ile cezalandırılacağını unutmayın.
• Acil olmayan durumlarda, kendi imkanlarınızla hastaneye gidin veya başka bir ulaşım yöntemi kullanın.
• Acil olmayan durumlar için gereksiz ambulans çağrıları, sistemdeki ambulansların gerçek acil durumlara zamanında ulaşmasını engeller. Bu nedenle, ambulans çağırırken durumu ve aciliyeti doğru bir şekilde değerlendirin.
112 Acil Sağlık Hizmetleri ve ambulanslar, acil durumlar karşısında hayat kurtarmak için vardır. Doğru kullanıldığında, sağlık hizmetlerine hızlı erişim sağlar ve acil durumlarda gerekli müdahaleleri gerçekleştirir. 112'yi ararken sakin olmak, doğru bilgileri vermek ve gereksiz yere ambulans çağırmaktan kaçınmak önemlidir. Ambulansları doğru bir şekilde kullanmak ve acil durumlar için hazırlıklı olmak da büyük bir önem taşır.
Toplum olarak, acil durumların farkında olmalı, gerektiğinde 112'yi aramaktan çekinmemeli ve acil durumlar için doğru ve etkili müdahaleleri gerçekleştirebilmek adına ilk yardım becerilerini geliştirmeliyiz.
Kendi sağlığımız için Acil Sağlık Hizmetlerine saygı gösterelim.
